Drempel voor tonen Friese topstukken flink verlaagd

vlnr Joop Koopmans, voorzitter KFG. Kris Callens, directeur Fries Museum en Ritske Mud, secretaris KFG.
Foto: Marieke Balk Fotografie

LEEUWARDEN - Meer dan 50.000 voorwerpen telt de collectie van het Koninklijk Fries Genootschap. Deze grote en belangrijke collectie wordt voor het Genootschap door het Fries Museum beheerd. Beide instellingen moedigen andere musea aan gebruik te maken van de collectie, maar vanwege kwesties rond aansprakelijkheid bleek dit in de praktijk vaak lastig. Daar is nu verandering in gekomen: het Fries Museum en het Koninklijk Fries Genootschap hebben een sterk vereenvoudigde overeenkomst afgesloten, die het voor andere musea makkelijker maakt om objecten uit de collectie van het KFG te lenen.

Het Fries Museum en zijn grondlegger, het Koninklijk Fries Genootschap voor Geschiedenis en Cultuur / Keninklik Frysk Genoatskip foar Skiednis en Kultuer, hebben nieuwe afspraken gemaakt over het beheer van de collectie. De nieuwe afspraken zijn vastgelegd in een beheerovereenkomst, die op woensdag 27 juli is ondertekend.

De collectie van het Genootschap bestaat uit meer dan 50.000 voorwerpen en maakt daarmee ruim 26% uit van de totale collectie van het Fries Museum. Belangrijker nog is de hoge kwaliteit: het grootste deel van de vaste opstelling en belangrijke delen van tijdelijke tentoonstellingen van het museum worden gevormd door de topstukken uit de collectie van het Genootschap.

Andere musea kunnen bruiklenen uit de collectie aanvragen bij het Fries Museum. Dat gebeurt ook op grote schaal: het museum heeft aan meer dan 100 locaties (waarvan 88 in Fryslân) ruim 700 objecten van het Genootschap uitgeleend. Er was echter wel een forse drempel: de oude overeenkomst tussen Genootschap en Museum was gebaseerd op de oude  landelijke praktijk waarbij iedere bruikleennemer volledig aansprakelijk was voor de volle vervangingswaarde van de te lenen voorwerpen. Verzekeringspremies liepen hierdoor hoog op.

Een commissie van musea, waaronder het Fries Museum, werkte daarom aan het vereenvoudigen en standaardiseren van het bruikleenverkeer. Dit resulteerde in 2018 in de landelijke vaststelling van de Code Bruikleenverkeer. Uitgangspunten zijn onder andere dat de bruikleennemer op professionele wijze volgens museale standaarden omgaat met het bruikleen (veiligheid, behoud en beheer goed geregeld) en de bruikleengever goed informeert, dat beide partijen kunnen uitgaan van wederzijds vertrouwen, meedenken over beperken van risico’s en kosten en dat aansprakelijkheid van de bruikleennemer wordt beperkt tot herstelbare schade.

Bij het Koninklijk Fries Genootschap leefde ook een sterke wens de drempel voor het uitlenen van objecten uit de eigen collectie te verlagen. Daarom zijn deze uitgangspunten nu verwerkt in de beheerovereenkomst tussen het Koninklijk Fries Genootschap en het Fries Museum.   

Deze gunstiger voorwaarden kan het Fries Museum nu ook aanbieden aan instellingen die voorwerpen van het Koninklijk Fries Genootschap in bruikleen hebben of willen gaan nemen. Hierdoor wordt dat eenvoudiger en goedkoper en wordt de rijke collectie van het Genootschap nog beter zichtbaar.