Afsluitdijk is een proeftuin voor duurzaam beton

Foto: De Nieuwe Afsluitdijk

KORNWERDERZAND - Rijkswaterstaat wil in 2030 netto nul CO2 uitstoten en daarmee een bijdrage leveren aan de Nederlandse klimaatdoelen. 

Dat vraagt bouwen met materialen met een lagere CO2-voetafdruk en een verdere verduurzaming van beton, het meest toegepaste constructiemateriaal. Dat kan heel goed, want Nederland loopt voorop bij het ontwikkelen van duurzame betonmengsels. Oud betonpuin wordt gerecycled, er zijn alternatieven voor het bindmiddel cement en de productieprocessen worden aangepast.

In de Proeftuin Afsluitdijk krijgen acht partijen over de volle breedte van de betonsector de kans om hun innovatieve, duurzame mengsels in de praktijk te testen. De Afsluitdijk is een ideale locatie om verschillende betonmengsels tegelijk te beproeven door er zogeheten Levvel-blocs van te maken. Bouwconsortium Levvel [BAM, Van Oord en Rebel] gebruikt maar liefst 75.000 van deze speciale blokken voor de dijkversterking.

De proeftuin, die in oktober 2020 is begonnen, bestaat uit steeds twee blokken van vijftien verschillende mengsels. Omdat ook de innovatieve Levvel-blocs echt onderdeel van de dijkversterking zijn, moeten ze aan dezelfde eisen voldoen als de andere Levvel-blocs en dus bijvoorbeeld zwaar genoeg zijn om niet te worden opgetild door de enorme krachten van de golven die op deze hoofdwaterkering slaan.

Levvel en Rijkswaterstaat hebben samen de prestatie-eisen voor de betonblokken vastgesteld. Zo moeten in het laboratorium al verschillende duurzaamheidstests gedaan zijn, onder meer om te kijken in hoeverre het beton wordt aangetast als water in het beton bevriest en dus uitzet. En hoe het reageert op de wisselwerking met CO2 in de lucht: wordt het beton daardoor dichter of juist opener?

De  verschillende partijen dienen hun proefmengsels nu op te schalen naar de praktijk. Voor de kleinschalige proeven in het laboratorium is immers slechts een beperkte hoeveelheid alternatief bindmiddel nodig. De blokken worden niet onderling vergeleken, het is geen wedstrijd.

Zolang de duurzame Levvel-blocs voldoen aan de eisen, blijven ze op de Afsluitdijk liggen. Ze worden in elk geval de komende twintig jaar in opdracht van Rijkswaterstaat SGS gemonitord en geïnspecteerd. De eerste tien jaar worden bovendien regelmatig met een boor monsters genomen om de kwaliteit van de verschillende soorten beton in de tijd te volgen. Blokken die op een gegeven moment toch niet geschikt blijken voor de zware omstandigheden op de Afsluitdijk, worden buiten het stormseizoen vervangen. De modulaire opbouw maakt uitwisseling makkelijk.

Door: Frans van Egmond/Makkum Nieuws