Algemeen

Face to Face met Sint-Nicolaas in Bolsward: Een warm en openhartig gesprek met Sinterklaas

Door: Henk van der Veer

BOLSWARD - Er zijn ontmoetingen waarvan je als journalist weet: dit wordt een bijzondere! Zo’n avond was het toen Sint-Nicolaas, vergezeld door Regelpiet Chris Marijt, tegenover me plaatsnam. Niet in vol ceremonieel decor, maar in een rustige ruimte in Bolsward, de stad die hij al jarenlang zijn ‘tweede thuis’ noemt. De mijter stond keurig naast hem, de staf leunde tegen de muur, maar de warmte bleef. Wie met Sinterklaas spreekt, merkt al snel dat achter het icoon een mens schuilt die leeft voor kinderen, traditie en gemeenschap.

Sint-Nicolaas in Bolsward
Sint-Nicolaas in Bolsward Foto: Fotografie Jelly Mellema

“Bolsward voelt als thuiskomen”

Ik begin met de meest vanzelfsprekende vraag: hoe is het voor Sinterklaas om weer in Bolsward te zijn? De Sint glimlacht breed. “Altijd een genoegen, meneer Henk. Wanneer wij komen aanvaren en de brug opengaat, dan voel ik het gewoon: kippenvel. Het is alsof de stad mij omarmt. Bolsward voelt als thuiskomen.”

Hij beschrijft de intocht bijna als een ritueel dat ieder jaar opnieuw betoverend blijft: de kinderen die op de kade staan, de spanning op het dek, de wethouder die hem welkom heet en vooral dat ene moment dat de stoomboot het Kruiswater opdraait. “Dan hoor ik de kinderen roepen. Dat raakt me elke keer weer.” Regelpiet Chris knikt instemmend. “Dat ziet u niet altijd op televisie, maar op dat moment transformeert de Sint. De adrenaline stijgt, de spanning is gezond. Hij wil ieder kind zien, ieder kind de aandacht geven die het verdient.”

Dat blijkt geen overdrijving, wanneer Sint-Nicolaas zelf vervolgt: “Ik wil nooit één kind overslaan. En soms zeggen de Pieten dat we verder moeten, maar dan zeg ik: ‘Nee, daar staan kinderen.”

Een stad die anders voelt dan andere

De Sint bezoekt vele plaatsen: grote steden, dorpen, eilanden zoals Texel. Toch klinkt er geen twijfel als hij over Bolsward spreekt. “Bolsward voelt anders. Net groot genoeg, net klein genoeg. Het is hier… hoe zegt u dat? Smûk.” Regelpiet Chris vult aan: “Hier klopt alles. Iedereen helpt mee, iedereen kent elkaar. Het is bijna familie.”

De magie bewaren in een snelle tijd

Een andere vanzelfsprekende vraag die de Sint altijd krijgt, is de vraag naar zijn leeftijd. Dus hier ook: hoe oud bent u eigenlijk, Sinterklaas? De Sint lacht bescheiden. “Ik ben geboren in het jaar 735 na Christus. Reken maar uit.”

We leven in een wereld die iedere dag verandert. Hoe bewaart Sint-Nicolaas de magie? “Door aandacht, meneer Henk. Aandacht voor de kinderen. Als je hen écht ziet, blijft de magie bestaan, ook in een wereld vol schermpjes en telefoons.” Regelpiet formuleert het nog iets breder: “Het Sinterklaasfeest hééft een eigen magie. Die blijft bestaan, nu, over tien jaar en over twintig jaar. Het zit in de ogen van kinderen.”

Een schaatspartij op het ijs en een moment dat echt raakte....

Op de vraag naar een favoriete herinnering verschijnt een speels licht in de ogen van Sinterklaas. “Dat was in 2010. De gracht lag dicht. De Pieten stonden op het ijs. Dat was zó magisch, die schaatspartij …” Regelpiet Chris lacht. “En geloof me, die Pieten kunnen écht schaatsen. Dat hebben ze in Spanje geleerd, op de kunstijsbaan van Barcelona, van een oude meester, Antonio Gómez.”

Sommige herinneringen blijven. Soms omdat ze mooi zijn, soms omdat ze pijn doen. “Een meisje kwam naast me zitten op school. Ze legde haar handje op mijn schouder en zei: ‘Sinterklaas, mijn papa zit in de gevangenis.’” Er valt even een stilte in de kamer. “Toen brak er iets in mij. Ik keek naar de Hoofdpiet, naar de juf. En ik heb gezegd: ‘Meisje, blijf van je papa houden. Het komt vast weer goed’.” Chris, zichtbaar aangedaan, voegt toe: “Dat zijn de momenten die je nooit vergeet.”

Het Bolswarder Sinterklaasjournaal, een groeiende traditie

Bolsward kent inmiddels zijn eigen Sinterklaasjournaal. Sint speelt uiteraard een hoofdrol, maar zoals Chris zegt: “De Sint brengt rust in het verhaal. Wat er ook misgaat, hoe spannend het lijkt: uiteindelijk komt het goed.” Dit jaar kwam er onverwacht een avontuur voorbij: een vergeten cadeau aan de kade ergens in de buurt van Woudsend, waardoor Sint en Regelpiet even van de boot afstapten en de boot zonder hen verder voer. Sinterklaas, hoofdschuddend: “Ja, dat was wat. Maar we hebben het cadeau natuurlijk meegenomen. Cadeaus voor Bolsward laten we nooit achter.”

Het Sinterklaasjournaal in Bolsward wordt gemaakt door een hechte ploeg: Regelpiet Chris Marijt, zijn vrouw Glutenvrije Piet (Mayra Marijt), Wegwijsiet Rob Marijt, Hoofdpiet Mark Marijt, en het Bolswarder Sinterklaascomité met onder anderen Sandra Hendriksen, Paulien Dijkstra, Angela Klijnstra, en een speciale rol voor Jacob Klijnstra en dan nog voorzitter Bauke Wielinga. Zonder hen geen Sinterklaasjournaal en geen intocht, dus geen feest.” Sint-Nicolaas is bijna vaderlijk trots op hen: “Vrijwilligers maken de magie mogelijk.” De voorbereidingen beginnen al in augustus. Videobellen met Spanje, planningen, draaiboeken; het lijkt een militaire operatie, maar dan met snoepgoed.

De tradities van Bolsward en de kinderen van nu

Sint-Nicolaas geniet zichtbaar van de Bolswarder gebruiken. “Met de koets naar het centrum, getrokken door twee Friese paarden. Dat is zo’n mooie traditie, die moeten we koesteren.” Ook het jaarlijkse sinterklaasontbijt, waarbij tien kinderen aan tafel aanschuiven, noemt hij bijzonder. “Die kleine groep, dat directe contact. Dat raakt me altijd.”

Zijn kinderen veranderd? “Ja, meneer Henk. Ze praten makkelijker. Ze zijn minder verlegen. En door sociale media weten ze meer dan vroeger. Maar ze zijn net zo enthousiast als de kinderen van vroeger, net zo warm.”

Tradities veranderen mee in de tijd; het sinterklaasfeest heeft zich ook in Bolsward op een natuurlijke manier vernieuwd. Toch blijft de kern hetzelfde, zegt Sint-Nicolaas. “Wat nooit verloren mag gaan, is het geloof, niet alleen in mij, maar in saamhorigheid. Sinterklaas is iets dat je samen viert.” Hij ergert zich wél eens aan winkels die te vroeg met kerst beginnen. “Laat Sinterklaas eerst binnenkomen. De magie verdient zijn eigen tijd.”

Méér saamhorigheid

Zijn boodschap voor de stad is helder en bijna wijsgerig: “In een wereld vol lawaai en ruzie wens ik Bolsward meer saamhorigheid toe. Kijk naar die ene straat, waar mensen elkaar allemaal helpen… Waarom zou dat niet voor de hele stad kunnen gelden? Nee, ik hoef die straatnaam niet te noemen... Nou, goed dan, de wijk Eekwerd I.

Tot slot: wat had ik nog moeten vragen?

Wanneer ik vraag welke vraag hij nog miste, schudt hij zijn hoofd. “Volgens mij is alles gevraagd, wat gevraagd moest worden, meneer Henk.” Het is typerend voor dit gesprek: open, warm en eerlijk. Wanneer we elkaar de hand schudden, zegt Sint-Nicolaas zacht: “Ik ben graag in Bolsward. En ik ben trots op iedereen die dit feest mogelijk maakt.”

En zo gaat Sinterklaas weer verder, op weg naar de kinderen in de steden en de dorpen, met altijd diezelfde toewijding, diezelfde blik vol warmte.

Beeld: Jelly Mellema
Tekst: Henk van der Veer